Ben je introvert, sta je liever niet in de spotlight of voel je je onzeker voor een groep? Dan denk je misschien dat presenteren niet bij je past. Heel jammer, want presenteren kun je leren.
Net zoals je kunt leren autorijden, vergaderen of leidinggeven, kun je ook leren om helder, overtuigend en met meer zelfvertrouwen voor een groep te staan.
Kun je presenteren echt leren?
Ja. Goed presenteren bestaat voor een groot deel uit vaardigheden die je kunt leren: een helder verhaal ontwerpen, contact maken met je publiek en omgaan met spanning.
Veel mensen denken dat presenteren vooral gaat over lekker voor een groep staan en goed uit je woorden komen. Dus over het hebben van ‘performance-skills’. Dat is maar ten dele waar. Een groot deel van het succes van je presentatie zit ‘m namelijk in het ontwerp van je verhaal. Als je daar goed in wordt, durf ik te beweren dat je 70% van de impact van je presentatie te pakken hebt. De overige 30% gaat over contact maken en in je meest communicatieve stand staan.
Of presenteren met impact lukt, hangt dus grotendeels af van je voorbereiding. Want hoe gaat dat? Je wordt gevraagd om iets te vertellen over een actueel project. Je opent je laptop, bedenkt álles wat je weet over de inhoud en zet dit chronologisch en tot in detail op slides met bulletpoints. Het effect is meestal matig.
Vergelijk het met dat verjaardagsfeest waarbij je achterbuurman chronologisch uit de doeken doet welke stappen hij vanaf 2019 tot aan nu ondernomen heeft om z’n huis te verduurzamen. Ieder woord zal kloppen, maar het is extreem vermoeiend en tamelijk saai om naar te luisteren.
Hoe leer je beter presenteren?
Als mensen vragen hoe ze beter kunnen leren presenteren, zijn er twee vaardigheden die het grootste verschil maken.
1. Leer een presentatie structureren
De kwaliteit van een presentatie wordt grotendeels bepaald door de structuur en de opbouw. Bij Nobbe Mieras noemen we dat Storydesign. In deze door onszelf ontwikkelde methodiek vertrek je niet vanuit alles wat je weet, maar vanuit wat je bij je publiek wilt bereiken. Vervolgens selecteer en orden je alleen de informatie die daarvoor nodig is.
Bij veel mensen is het effect van het toepassen van alleen al een andere presentatiestructuur enorm. Opeens let het publiek op en begrijpen de mensen in de zaal waar je het over hebt. De luisteraars kunnen vaak niet precies benoemen hoe dat komt, maar ze raken veel meer overtuigd door wat je zegt, allemaal doordat je je verhalen anders ontwerpt.
2. Leer contact maken met je publiek
Een tweede cruciale presentatievaardigheid is contact maken. Veel sprekers zijn tijdens een presentatie vooral bezig met:
hun tekst onthouden;
niet te veel fouten maken;
nadenken over de volgende slide.
Daardoor verdwijnt hun aandacht naar binnen. Het publiek merkt dat onmiddellijk. Goede presentatoren richten hun aandacht juist naar buiten. Ze kijken naar hun publiek, reageren op wat ze zien en communiceren met echte mensen in plaats van met hun eigen gedachten.
Voor jouw publiek is het belangrijk dat je contact met ze maakt. Jouw mate van contact maken is namelijk besmettelijk. Als jij met je aandacht bij je eigen verhaal of bij jezelf bent, zullen zij jou automatisch spiegelen. Gelukkig is contact maken niet iets mystieks, maar iets wat je heel concreet en technisch kunt leren in een presentatietraining.
Kun je leren presenteren als introvert?
Absoluut. Een van de grootste misverstanden over presenteren is dat dit voorbehouden is aan extraverte mensen die graag in de spotlights staan. Veel introverte professionals blijken uitstekende presentatoren zodra zij beschikken over:
een heldere structuur;
voldoende voorbereiding;
een passende focus.
Wat als je veel angst hebt om te presenteren?
Mocht je nu een heftige angst voor het presenteren ervaren, zeg een score van 8, 9 of 10 op een schaal van 0–10, dan is een reguliere presentatietraining vaak nog een te grote stap. In dat geval kan een training Presenteren zonder Spreekangst je helpen om terug te gaan naar een aanvaardbare spanning. Maar zodra je daar bent, houdt niks je meer tegen om beter te leren presenteren!
Conclusie: presenteren kun je leren
Dus, kun je leren presenteren? Zeker! Niet omdat iedereen ineens een geboren spreker kan worden, maar omdat effectief presenteren voor een groot deel bestaat uit vaardigheden die je in relatief korte tijd kunt ontwikkelen.
Wie leert hoe je een presentatie opbouwt en hoe je contact maakt met een publiek, wordt een effectieve presentator. En dat is goed nieuws voor iedereen die ooit heeft gedacht: presenteren is gewoon niet mijn ding.
Wil jij ook in twee dagen veel beter leren presenteren?
